విద్యుద్వన్తం లలితవనితాః

శ్లోకః

విద్యుద్వన్తం లలితవనితాః సేన్ద్రచాపం సచిత్రాః

సఙ్గీతాయ ప్రహతమురజాః స్నిగ్ధగమ్భీరఘోషమ్ ।

అన్తస్తోయం మణిమయభువస్తుఙ్గమభ్రంలిహాగ్రాః

ప్రాసాదాస్త్వాం తులయితుమలం యత్ర తైస్తైర్విశేషైః ॥2.01॥

పదవిభాగః

విద్యుద్వన్తం లలిత-వనితాః స-ఇన్ద్ర-చాపం సచిత్రాః సఙ్గీతాయ ప్రహత-మురజాః స్నిగ్ధ-గమ్భీర-ఘోషమ్ । అతః తోయం మణిమయ-భువః తుఙ్గమ్ అభ్రంలిహ-అగ్రాః ప్రాసాదాః త్వాం తులయితుమ్ అలం యత్ర తైః తైః విశేషైః ॥

అన్వయః

యత్ర లలితవనితాః సచిత్రాః సఙ్గీతాయ ప్రహతమురజాః మణిమయభువః అభ్రంలిహాగ్రాః ప్రాసాదాః సేన్ద్రచాపం స్నిగ్ధగమ్భీరఘోషమ్ విద్యుద్వన్తం తుఙ్గమ్ అన్తస్తోయం త్వాం తైః తైః విశేషైః తులయితుమ్ అలమ్ ॥ 2.01॥

ప్రతిపదార్థః

యత్ర = ఎక్కడైతే

లలితవనితాః = అందమైన స్త్రీలు కలవి

సచిత్రాః = చిత్తరువులు కలిగినవి

సఙ్గీతాయ = సంగీతము కొరకు

ప్రహతమురజాః = కొట్టబడిన మద్దెలలు కలవి

మణిమయభువః = మణిమయమైన (పాన, వినోద) భూములు కలవి

అభ్రంలిహాగ్రాః = ఆకాశమునంటి ఉండే ఉపరిభాగములు కలవి (అయిన)

ప్రాసాదాః = భవనములు

సేన్ద్రచాపం = ఇంద్రచాపముతోనున్నవాడిని

స్నిగ్ధగమ్భీరఘోషమ్ = శ్రావ్యగంభీరమైన ధ్వనిని చేసేవాడిని

విద్యుద్వన్తం = మెరుపు ఉన్నవాడిని

తుఙ్గమ్ = ఎత్తైనవాడిని

అన్తస్తోయం = లోపల నీటిని కలిగి ఉన్నవాడిని

త్వాం = నిన్ను

తైః తైః విశేషైః = ఆ యా విశేషాలతో

తులయితుమ్ = పోల్చుటకు

అలమ్ = చాలును (తగి ఉన్నది)

తాత్పర్యమ్

“నీ దగ్గర ఇంద్రధనుస్సు ఉంటుంది. అక్కడి భవనాలలోని రంగుల చిత్తరువులు. నీవు మెరుపుతో కూడి ఉంటావు. ఆ భవనాలలో సౌందర్యవతులు ఉంటారు. నీవు శ్రావ్యముగా గంభీరముగా గర్జనధ్వనిని చేస్తావు. అక్కడ సంగీతార్థము మ్రోగించబడుతున్న మద్దెలల చప్పుడు ఉంటుంది. నీవు ఉన్నతుడివి. ఆ సౌధాగ్రాలు ఆకాశాన్ని అంటి ఉంటాయి. నీలో నీటి నిలువలు ఉంటాయి. వాటిల్లో మణిమయభూములు ఉంటాయి. ఆ యా విశేషాలతో నీతో ఉపమించదగ్గవిగా ఉంటాయి అలకాపురి సౌధాలు.”