తత్ర వ్యక్తం దృషది

శ్లోకః

తత్ర వ్యక్తం దృషది చరణన్యాసమర్ధేన్దుమౌలేః

శశ్వత్ సిద్ధైరుపచితబలిం భక్తినమ్రః పరీయాః ।

యస్మిన్ దృష్టే కరణవిగమాదూర్ధ్వముద్ధూతపాపాః

కల్పిష్యన్తే స్థిరగణపదప్రాప్తయే శ్రద్దధానాః ॥1.58॥

పదవిభాగః

తత్ర వ్యక్తం దృషది చరణ-న్యాసమ్ అర్ధ-ఇన్దు-మౌలేః శశ్వత్ సిద్ధైః ఉపచిత-బలిం భక్తి-నమ్రః పరీయాః । యస్మిన్ దృష్టే కరణ-విగమాత్ ఊర్ధ్వమ్ ఉద్ధూత-పాపాః కల్పిష్యన్తే స్థిర-గణ-పద-ప్రాప్తయే శ్రద్దధానాః ॥

అన్వయః

తత్ర దృషది వ్యక్తం శశ్వత్ సిద్ధైః ఉపచితబలిమ్ అర్ధేన్దుమౌలేః చరణన్యాసమ్ భక్తినమ్రః (సన్) పరీయాః యస్మిన్ దృష్టే కరణవిగమాత్ ఊర్ధ్వమ్ ఉద్ధూతపాపాః శ్రద్దధానాః స్థిరగణపదప్రాప్తయే కల్పిష్యన్తే ॥1.58॥

ప్రతిపదార్థః

తత్ర = అక్కడ

దృషది = రాతిపై

వ్యక్తం = ప్రకటితమైనది

శశ్వత్ = ఎల్లప్పుడు

సిద్ధైః = సిద్ధజాతి జనుల చేత

ఉపచితబలిమ్ = పూజించబడేది

అర్ధేన్దుమౌలేః = నెలవంకను సిగన ముడిచిన వాడి యొక్క

చరణన్యాసమ్ = ఉంచబడిన పాదమును

భక్తినమ్రః (సన్) = భక్తితో వంగినవాడవై

పరీయాః = ప్రదక్షిణము చేయుము

యస్మిన్ దృష్టే = దేనిని చూడగానే

కరణవిగమాత్ ఊర్ధ్వమ్= శరీరమును విడిచిపెట్టిన తరువాత

ఉద్ధూతపాపాః శ్రద్దధానాః = పాపములు తొలగించబడిన శ్రద్ధాళువులు

స్థిరగణపదప్రాప్తయే = ప్రమథగణములలో స్థానము కొరకు

కల్పిష్యన్తే = అర్హులు అవుతారో

తాత్పర్యమ్

“ఆ హిమాలయాలలో ఒక శిలపై ప్రకటితమై ఉన్నదీ, సిద్ధజాతి ప్రజలచేత నిత్యము పూజించబడేది అయిన పరమశివుని పాదముద్ర చుట్టూ భక్తివినమ్రతలతో ప్రదక్షిణము చేయుము. ఆ పాదముద్రను చూసినంతనే, శ్రద్ధాళువులు పాపములు తొలగిపోయినవారై ప్రమథగణములలో స్థిరస్థానమును పొందేందుకు అర్హులవుతారు.”