భర్తుః కణ్ఠచ్ఛవిరితి

శ్లోకః

భర్తుః కణ్ఠచ్ఛవిరితి గణైః సాదరం వీక్ష్యమాణః

పుణ్యం యాయాస్త్రిభువనగురోర్ధామ చణ్డీశ్వరస్య ।

ధూతోద్యానం కువలయరజోగన్ధిభిర్గన్ధవత్యా-

స్తోయక్రీడానిరతయువతిస్నానతిక్తైర్మరుద్భిః ॥1.36॥

పదవిభాగః

భర్తుః కణ్ఠః-ఛవిః ఇతి గణైః సాదరం వీక్ష్యమాణః పుణ్యం యాయౌ త్రి-భువన-గురోః ధామ చణ్డీ-ఈశ్వరస్య । ధూత-ఉద్యానం కువలయ-రజః-గన్ధిభిః గన్ధవత్యాః తోయ-క్రీడా-నిరత-యువతి-స్నాన-తిక్తైః మరుద్భిః ॥

అన్వయః

“భర్తుః కణ్ఠఃఛవిః” ఇతి గణైః సాదరం వీక్ష్యమాణః (సన్) కువలయరజోగన్ధిభిః తోయక్రీడానిరతయువతిస్నానతిక్తైః గన్ధవత్యాః మరుద్భిః ధూతోద్యానం త్రిభువనగురోః చణ్డీశ్వరస్య పుణ్యం ధామ యాయౌ । ॥1.36॥

ప్రతిపదార్థః

భర్తుః = యజమాని అయిన శివుడి యొక్క

కణ్ఠచ్ఛవిః ఇతి = మెడ తాలూకు రంగు అని

గణైః = ప్రమథగణముల చేత

సాదరం = ఆదరముతో

వీక్ష్యమాణః (సన్) = చూడబడి

కువలయరజోగన్ధిభిః = కలువల పుప్పొడుల చేత

తోయక్రీడానిరతయువతిస్నానతిక్తైః =జలక్రీడలలో ఆసక్తి గల యువతుల స్నానద్రవ్యముల పరిమళముతో కూడిన

గన్ధవత్యాః = గంధవతీనది యొక్క

మరుద్భిః = వాయువులతో

ధూతోద్యానం = కంపిస్తూ ఉన్న తోట కలిగినది (అయిన)

త్రిభువనగురోః చణ్డీశ్వరస్య = ముల్లోకములకు తండ్రియైన చండీశ్వరుడి యొక్క

పుణ్యం ధామ = పుణ్యప్రదమైన నివాసమునకు

యాయౌ = వెళ్ళుము

తాత్పర్యమ్

“మా యజమాని యొక్క మెడ రంగును పోలి ఉన్నాడీ మేఘుడు.” అని ప్రమథగణాలు నిన్ను ఆదరముతో చూస్తూ ఉండగా, ముజ్జగములకు తండ్రియైన చండీశ్వరుడి పుణ్యప్రదమైన గుడికి వెళ్ళుము. కలువల పుప్పొడులతో, జలక్రీడాసక్తయువతుల స్నానద్రవ్యసువాసనలతోనున్న గంధవతీనది గాలులలో ఉయ్యాలలూగుతూ ఉంటాయి, ఆ మందిరపు ఉద్యానవనాలు.”